Silikon Çağında Örümcekler

1 Ocak 1970

Silikon Çağında Örümcekler

  • 1 Ocak 1970
  • 541 Görüntülenme
  • 0 YORUM

Silikon Çağında Örümcekler

Mitolojide, sembolizmde ve efsanelerde sıklıkla yer alan ve popüler kültürün çeşitli filmlerinde korku odağı olan örümcekler, şimdilerde yararları ve silikon çağının olağanüstü malzemelerinden olması beklenilen ipekleri ile öne çıkıyorlar.

Bu ipek, bir tür biyopolimerdir. Çelikten daha sağlam bir iplik ve özel implantların hammaddesi şeklinde üretilecek.

Örümcek İpeği ve Sağlam Kemikler

İnsan dokularının yıpranan doğasına destek olacak örümcek ipeği, hasar gören omuz ve dizlere şifa verecek, ayrıca kemik aşılarında kullanılacak. Az kırılgan kemikler, kuvvetlenmiş tendon ve bağ dokular için örümcek ipeği implantları 15 yıl sonra insan bedenine destek olmaya aday. Şimdilik, tendon ve eklem operasyonlarında ameliyat ipliği olarak kullanılabiliyor.

Milimetrenin binde birinden az çaptaki ipek iplikler, uzunluklarının altı katı esneyebilir, çok hafiftirler. Dünya etrafına sarabileceğimiz bir örümcek ipeği yumağının ağırlığı sadece 350 gramdır. Keratin, bir tür proteindir, örümceğin yediklerindeki amino asit sentezi ile ortaya çıkar. Bir çıkrık sistemi ile büzülmüş ve iki yönlü çalışarak, muazzam esnekliğin sırrını saklamışlardır.

Yapışkan sıvı ve iplik eğiren örümceğin ayak tarakları, apayrı özellikler gizler, ağlarını yiyerek, yeniden ağ sıvısı üretebilirler. Science News’e göre, balık ağı boyutlarında bir örümcek ağı, bir yolcu uçağını yakalayabilirmiş.

Wyoming Üniversitesi’nde örümcek ipliklerinden üretilmiş endüstriyel ağın, bir uçağı uçuş esnasında tutacak kadar güçlü olacağı düşünülmüştü. Bunu sağlamak için, gen değişikliğine gidilmeden, Madagaskarlı bir tür olan Golden Orb örümceğinin ipeği ile, elastik ve müthiş güçlü bir kumaş için malzeme toplanmaya başlanmıştı. 400.000 dişi örümcekten alınan toplam ipek miktarı 28 gramdı. Kumaşın ağırlığı 1,2 kilogram olarak belirlenmişti, tabii yıllarca ipek biriktirmek gerekti,  çünkü bu örümcekler, sadece yağmurlu zamanlarda ağ üretiyorlardı. Ekim ile Haziran arasında sağılan her örümcek ise, bir hafta içinde yeniden ağ üretebilecek duruma geliyordu.

Örümcek Geni Aşılanması

Keçilere aşılanan gen sayesinde, sütlerinden dünyanın en güçlü ameliyat ipliği elde edilmiştir. Bu ipeğin evrimsel genetiği; yapıştırıcı, çelikten sağlam, fiber malzemelerden güçlü ve kurşun geçirmezlik. Ne var ki, büyük ölçülerde ipek üretmek olanaksız. Yapay ipek bezesi yapılamadığı gibi, proteini başka böceklerde üretememişler.

Gelecekte bitkilerden pamuk toplar gibi ipek toplanması mümkün olursa; dünyadaki en sağlam biyolojik madde elde edilebilir. Bu ipek, çelikten 5 kat dayanıklı. Ayrıca ipek proteini içeren genler aşılanarak, keçi sütünden örümcek ipeği üretimi yapılması deneniyor.

1 litre sütten 12 gram ipek elde edilmiş olması, beklenilen aşama için yetersiz. Sırrı çözülmeye çalışılan bu biyopolimer, Örümcek İpeği, tıpta; yapay tendon ve bağ üretiminde ve biyobozunumlu ameliyat ipliği üretiminde, endüstride; dayanıklı tekstil, kurşun geçirmez zırh, paraşüt ipi, optik ve elektromekanik kablo üretiminde kullanılması planlanan bir ürün.

Yaraları iyileştiren, kanı pıhtılaştıran özellikleri ile öne çıksa da, yapılan hesaplara göre 1 kg. ipek için 1,3 milyon örümceğin üretimi gerekiyormuş. DNA teknolojisini kullanarak örümcek ipeği üretme çalışmalarının yanı sıra, bu ipek proteinlerinin aminoasit dizilimleri çözülmüş, ancak ipek sıvı olduğu ve hava ile buluşunca katılaştığı için, bu süreç hala başarıya ulaşmamıştır.

Örümcek ipeği üreten genleri bakterilere aktararak üretme deneyleri yapılırken, Max Planck Enstitüsü araştırmacıları, örümcek ipeğine titanyum ekleyerek, onu  8 kat daha dayanıklı hale getirmişler.

Bilimin üretmeye çalıştığı bu inanılmaz örümcek ipeği, yaklaşık 420 milyon yıldan beri  dünyamızdadır. Yaradan’ın ilahi düzeninde;  her türden modern kumaş üretim makinesinden önde bir teknik kullanabilen, bir anda 7 ayrı çeşit özelliğe sahip 7 ayrı ipek üretebilen örümcek türleri var edilmiştir. Kurulu ağında ise, muazzam bir altın oran ve logaritma gözlemlenmektedir.

2017 yılının huzurlu, sağlıklı, mutlu günler getirmesi dileği ile, sevgilerle, esen kalın.   

01.12.2016

Yorumlar

Yorum Yap

500