Kamp Ateşinde İskandinav İzi: KUKSA

RÖPORTAJ |  || Kamp Ateşinde İskandinav İzi:  KUKSA
01 Şubat 2021

Kamp Ateşinde İskandinav İzi: KUKSA

  • 1 ubat 2021
  • 550 Görüntülenme
  • 0 YORUM

Röportaj: Duygu Asker Aksoy

Fotoğraf: Ege Life Dergisi

 

Kamp Ateşinde İskandinav İzi:

KUKSA

 

Son zamanlarda kamp ve doğa yürüyüşü yapan kişilerin gözde aksesuarlarından biri de kuksalar. Fakat kuksayı sadece bir aksesuar olarak tanımlamak hem bu ahşap bardakları yapmak için harcanan emeğe hem de fonksiyonel bir kamp eşyası olan kuksalara haksızlık olacaktır.

 

Kuksa ya da Guksi diye adlandırılan bu ahşap bardaklar aynı zamanda bir kültürün de temsilcisi olarak karşımıza çıkıyor. İlk olarak Finlandiya’nın kuzey bölgesinde yaşayan halk tarafından kullanılmak üzere yapılmaya başlanmış kuksalar. Bugün ise tüm dünyadaki doğa aşıklarının, kampçıların ve doğal eşyalara ilgi duyan kişilerin gözde eşyalarından biri olmuş durumdalar. Bazı kişilerin ise evleri için sevdiği eşyalar.

Ege Life | Kamp Ateşinde İskandinav İzi:  KUKSA

İskandinav kültürüne göre bir kuksa asla sahibini terk etmezmiş. Yine aynı kültüre göre yalnızca hediye etmek için satın alınmalı, kişi kuksasını ya kendi yapmalı ya da ona hediye edilmeliymiş. Fakat günümüzdeki imkânlara ve insanların bu konudaki yeteneklerinin sınırlı olmasına bakılacak olursa eğer kuksa yapamıyorsak satın alabiliyoruz. Öte yandan Anadolu’da da ezelden beri yerel halk tarafından yapılıp kullanılan ve çam ağacından imal edilen Çamçak isimli ahşap bardakların olduğuna da değinelim. Fakat şekil ve fonksiyon açısından Çamçak ve Kuksa farklı eşyalar olarak değerlendirilmelidir.

 

İskandinavlara göre en iyi kuksa Huş Ağacı’nın “ur” diye tabir edilen kısmından yapılırmış. Ur denen bu kısım ağacın gövdesinden dışarıya doğru bombeleşmiş bir yarım küreden ibaret aslında. Bu yarım küre şeklindeki kısım ağaçtan kesilip alındığında hem ağaca herhangi bir zarar verilmemiş oluyor hem de bombeli şekli sayesinde yuvarlak şekilli bir bardak elde etmek daha kolay oluyor. Öte yandan ur kısımları ağacın en sağlam bölümü olduğu için buradan imal edilen kuksalar çok daha sağlam oluyor. Fakat günümüzde bir huş ağacına her bölgede ulaşma imkânı yok. Bu sebeple farklı tür ağaçlardan da kuksa yapılabiliyor.

Ege Life | Kamp Ateşinde İskandinav İzi:  KUKSA

Kuksalar ısı yalıtımı sayesinde içine koyulan soğuk içeceği daha uzun süre soğuk ve sıcak içeceği de daha uzun süre sıcak tutabilirler. Hafif olmaları sebebiyle evini sırtında taşıyan kampçılar için idealdirler, öte yandan düşme sonucu kırılmaya karşı da dayanıklıdırlar. Kolay temizlenebilir olmaları da başka bir avantajdır. Öte yandan tek parça olarak oyulan kuksaların her biri birbirinden farklı renk ve desene sahip olacağı için tamamen eşsiz ve kişiye özel eşyalardır.

 

Bu genel bilgilerden sonra kuksa yapımını adeta bir sanata dönüştürmüş olan Varol Yavuz’a kısa bir ziyarette bulunuyoruz. Bizi kabul ettiği için teşekkür ederiz. Siz de kendisine ulaşmak ve yaptığı güzel işleri incelemek isterseniz Instagram’dan @varolyavuz.eskisehir hesabını takip edebilirsiniz…

Ege Life | Kamp Ateşinde İskandinav İzi:  KUKSA

Not. Bu güzel röportajı yapmamıza vesile olan ve bizi değerli Varol Yavuz’la bir araya getiren yazarımız Tuğrul Kunt’a çok özel teşekkürlerimizle…

 

Merhabalar. Sizi kısaca tanıyabilir miyiz?

Merhaba, 1973 Eskişehir doğumluyum. Kendi oyuncaklarını yapmayı seven bir doğa âşığı ve ağaç işleri meraklısıyım.

Kuksa yapmaya nasıl ve ne zaman başladınız?

İlk kuksamı, birkaç yıl önce kendi kamplarımda kullanmak için yaptım. Daha sonra kamp arkadaşlarıma, onların çevresine derken bir gün baktım ki sürekli kuksa yapmaya başlamışım. Ve bu sayede benim gibi pek çok meraklı ile de tanışma fırsatı buldum ve dost olduk.

Ege Life | Kamp Ateşinde İskandinav İzi:  KUKSAEge Life | Kamp Ateşinde İskandinav İzi:  KUKSA

Bu işi nerede yapıyorsunuz?

Eskişehir’de, kendi evimin bahçesinde kurmuş olduğum ufak bir atölyem var. İçerisi atmaya kıyamadığım hatıra eşyalarla ve ağaç parçaları ile dolu. Bazen de dostlarımın ziyaretiyle daha keyifli hale gelen ve ağaç kokan bir atölye. Kuksa ve diğer bütün ağaç işlerini bu küçük atölyede yapıyorum.

Bir kuksa yapmak ne kadar zamanınızı alıyor?

Seri olarak üretim yapan biri değilim. Kuksa yaparken makine kullanmadığım ve bütün aşamaları elle yaptığım için seri üretim yapma imkânım yok. Fakat zaten işin güzelliği de burada olsa gerek. Bir kuksa için en az bir akşamım yontma işlemleri ile, diğer bir günüm ise ince işleri ile geçiyor. Kuksaların yağlanması gibi bazı ek işlemler için ise ilave birkaç gün daha gerekiyor. Bu ek işlemler sayesinde eşyanın dayanıklılığını artırmış oluyorum.

Ege Life | Kamp Ateşinde İskandinav İzi:  KUKSA

Genellikle hangi tür ağaçları seçiyorsunuz?

Pek çok ağaç türü ile kuksa yapılabiliyor; benim şahsi tercihim sert ağaçlardan yana. Fakat sert ağaçların daha dayanıklı olması avantaj ise de işlenmesi zor olduğu için kuksa yapımına yeni başlayan kişilere daha yumuşak ve işlenebilir ağaçlar ile başlamalarını öneririm.

Kuksa yapımında kullanılacak malzeme temininde ne gibi şeylere dikkat edersiniz?

Kuksa yapmak için özellikle su geçirgenliği ve emiciliği az, güzel desenli ağaçlar seçerim. Çatlak olmaması ya da çatlamaya yatkın olmaması ve uygun şekilde kurumuş veya kurutulmuş olması gerekir. Uzun ömürlü bir kuksa yapabilmek için bu faktörler çok önemlidir.

Ege Life | Kamp Ateşinde İskandinav İzi:  KUKSA

Malzeme temininde sorun yaşıyor musunuz?

Zaman zaman tedarik konusunda zorlanıyorum. Özellikle pandemi sürecinde kuksa meraklılarının sayısında ciddi bir artış olduğu için fazla malzemeye ihtiyaç duydum. Fakat bu iş için uygun yapıda ve kaliteli ağaç bulmak her zaman mümkün olmayabiliyor.

Sizce iyi bir kuksa hangi özellikleri taşımalıdır?

İyi bir kuksa kişiye özel olmalıdır. Çünkü kişiler eşyaları ile bağ kurarlar. Bu sebeple kullanılacak olan kuksanın ele uyumluluğu, hafifliği, ağırlık merkezi gibi faktörler “iyi bir kuksa” için vazgeçilmezdir.

Ege Life | Kamp Ateşinde İskandinav İzi:  KUKSA

Yaptığınız kuksaları kullanan kampçılar ve sizin gibi doğa âşıkları var mı?

Bugün ülkemizde ve yurt dışında pek çok kampçı ve doğa sporcusu kuksalarımı kullanıyor. Bu benim için büyük mutluluk. Söylemek isterim, en çok da Ege Bölgesi’ndeki kampçı dostlarımdan talep görüyorum.

Peki kuksa meraklıları size nasıl ulaşabilirler?

Yaptığım işleri paylaştığım bir Instagram hesabı mevcut. Meraklıları bu hesaptan işlerimi takip edebilir, bana da bizzat ulaşabilirler. Hesabım “varolyavuz.eskisehir” şeklinde.

Bizi kabul ettiğiniz için teşekkür ederiz.

Ben teşekkür ederim, onur duydum.

  • Duygu ASKER AKSOY

Yorumlar

Yorum Yap

500